🫐 Çiftçi Kılavuzu
İncir Çeşitleri
İncir çeşitleri kullanım amacına göre kurutmalık ve sofralık (taze) olarak ayrılır; Türkiye'de iki büyük havza iki ayrı çeşide kuruludur: Aydın'da kurutmalık Sarılop, Bursa'da sofralık Bursa Siyahı. Çoğu ticari çeşit ilekleme (yabani incirle tozlanma) ister — bu, incir tarımının kendine özgü zorunluluğudur.
Sarılop
Aydın kuru incirinin dünyaca ünlü çeşidi: ince kabuk, bal renginde iç, yüksek şeker. Kuru incir ihracatının standardıdır ve ilekleme ister.
Bursa Siyahı
İri, mor-siyah kabuklu sofralık çeşit; taze incir ihracatının (başta Avrupa) ana ürünüdür. Coğrafi işaretlidir.
Sarı Zeybek / Göklop
Ege'nin taze tüketilen yeşil kabuklu tipleri; yerel pazarlarda mevsiminde çok sevilir.
Siyah Orak
Erkenci siyah tip; sezonun ilk taze incirlerinden olarak fiyat avantajı görür.
Morgüz
Ege'nin aromalı yerel tiplerinden; küçük ölçekli taze satış ve yerel pazar ürünüdür.
Hangi çeşidi seçmeli?
Aydın ekolojisinde kurutmalık Sarılop, Marmara-Bursa hattında sofralık Bursa Siyahı bölgelerinin kanıtlanmış seçimleridir — havza dışına çıkan tesislerde önce o çeşidin bölgede meyve bağlayıp bağlamadığını (ilek ihtiyacı dahil) küçük parselde deneyin. Taze pazara yakınlık sofralıkta belirleyicidir: incir yolculuğu sevmez.
İncir hakkında sık sorulanlar
İlekleme nedir, şart mı?
Sarılop gibi çeşitlerde meyvenin dökülmeden olgunlaşması için yabani (erkek) incirden ilek arısıyla çiçek tozu taşınması gerekir; haziranda dallara ilek asma geleneği budur. Bursa Siyahı gibi bazı sofralık çeşitler ileklemesiz meyve bağlar.
İncir ağacı kaç yılda verime yatar?
Fidan 3-4. yıl ilk meyveyi verir, ekonomik verim 5-6. yıl başlar; incir uzun ömürlüdür, bakımlı ağaç 40-50 yıl verim verir.
En tatlı incir çeşidi hangisi?
Kuru maddede Sarılop referanstır; tazede Bursa Siyahı ve yerel sarı tipler tam olgunlukta toplandığında en yüksek tada ulaşır — incirde tat, çeşitten çok olgunluk anına bağlıdır.
Bu rehberdeki bilgiler genel Türkiye pratiğidir; bölgeye, çeşide ve yıla göre değişebilir. Kesin kararlar için il/ilçe tarım müdürlüğünüze ve ziraat mühendisine danışın.