🥬 Çiftçi Kılavuzu
Pırasa Çeşitleri
Pırasa çeşitleri hasat dönemine (sonbahar/kış) ve gövde yapısına (uzunluk, kalınlık, soğuk dayanımı) göre ayrılır. Kış tipleri daha koyu yapraklı, kısa-kalın gövdeli ve dona dayanıklıdır; sonbahar tipleri uzun-ince gövdeli ve hızlıdır.
Sonbahar tipleri (erkenci)
Uzun, açık renkli gövde; eylül-kasım hasadına gelir. Dona dayanımı sınırlıdır, hasadı kışa sarkıtılmaz.
Kış tipleri (geç)
Koyu mavi-yeşil yapraklı, kalın gövdeli, -10 °C'ye dayanan grup; aralık-mart boyunca tarlada bekletilerek hasat edilir. Türkiye kış üretiminin ana grubudur.
F1 hibritler
Tekdüze boy ve kalınlık, dik yaprak (makineli ara bakıma uygun); market ve ihracat üretiminin standardı hâline gelmiştir.
Yerel popülasyonlar (İnegöl tipi vb.)
Bölgesel adaptasyonlu, tohumu üreticide saklanan tipler; yerel pazarda tanınırlık avantajı vardır, tekdüzeliği düşüktür.
Hangi çeşidi seçmeli?
Kış boyu kademeli satış hedefleyen üretici için soğuğa dayanıklı kış tipleri esastır; erken pazara girmek isteyen bunun önüne bir parti sonbahar tipi ekler. Market bağlantısında boy-kalınlık standardı istendiğinden F1 tekdüzeliği fiilen zorunludur.
Pırasa hakkında sık sorulanlar
Pırasa ne zaman ekilir?
Fide yastığına şubat-nisan arasında ekilir, mayıs-temmuzda şaşırtılır (dikilir); hasat sonbahar tiplerinde eylülden, kış tiplerinde araliktan itibaren yapılır.
Pırasanın beyaz kısmı nasıl uzun olur?
Derin dikim + büyüme boyunca 2-3 kez boğaz doldurma (toprak çekme) ile gövde ışıktan korunur; beyaz kısım uzadıkça pırasanın sınıfı ve fiyatı yükselir.
Pırasa dona dayanır mı?
Kış tipleri -10 °C civarına kadar dayanır ve kar altında bile tarlada bekletilir; bu "ayakta depolama" pırasayı kış sebzeleri içinde benzersiz yapar.
Bu rehberdeki bilgiler genel Türkiye pratiğidir; bölgeye, çeşide ve yıla göre değişebilir. Kesin kararlar için il/ilçe tarım müdürlüğünüze ve ziraat mühendisine danışın.