🍒 Çiftçi Kılavuzu
Kiraz Çeşitleri
Kiraz çeşitleri olgunlaşma zamanı (erkenci-orta-geççi) ve pazara göre (ihracatlık iri, iç pazar) seçilir. Kirazın çoğu çeşidi kendine verimsizdir — bahçede tozlayıcı çeşit planlaması zorunludur.
0900 Ziraat
Türk ihracatının amiral gemisi; iri, sert, koyu kırmızı, yola dayanıklı. Geççi grupta yer alır, fiyatı en yüksek çeşittir. Kendine verimsizdir, tozlayıcı ister.
Regina
Geççi Alman çeşidi; çatlamaya dayanımı iyi, 0900 sonrası pencereyi uzatır. İhracatta talep görür.
Kordia
Kalbi andıran iri meyve, mükemmel sertlik; geç sezon ihracat çeşidi. Dona hassas çiçeklenir.
Early Burlat / Prime Giant (erkenci)
Sezonu açan çeşitler; fiyat penceresi yüksektir ama meyve 0900 kadar sert değildir, iç pazara ve hızlı sevkiyata uygundur.
Sweetheart / Lapins (kendine verimli)
Tozlayıcı derdi olmayan modern çeşitler; küçük bahçe ve karışık dikimlerde pratiktir.
Napolyon (Turfanda beyazı)
Sarı-kırmızı klasik; iç pazarda alışkanlık pazarı vardır, ihracat talebi sınırlıdır.
Hangi çeşidi seçmeli?
İhracat hedefliyorsanız omurga 0900 Ziraat + tozlayıcıları (Lambert, Starks Gold, Regina); rakımınıza göre erkenci blokla sezonu öne çekebilirsiniz. Tozlayıcı oranı %10-15 ve arı kovanı (dönüme 0,5-1 kovan) çiçeklenmede şarttır. Anaç seçimi (kuş kirazı=güçlü, Gisela/MaxMa=bodur-yarı bodur) sıra aralığını ve hasat işçiliğini belirler.
Kiraz hakkında sık sorulanlar
0900 Ziraat neden bu kadar değerli?
İri (26 mm+), sert ve yola dayanıklı olduğu için uzak pazarlara (Uzak Doğu dahil) bozulmadan gider; dünya piyasasında "Turkish cherry" primi vardır.
Kiraz ağacı kaç yılda meyve verir?
Güçlü anaçta 4-5. yıl, bodur anaçta (Gisela) 2-3. yıl ilk meyve alınır; tam verim 7-8. yıldır.
Kirazda tozlayıcı şart mı?
0900 dahil çoğu çeşit kendine verimsizdir: uyumlu tozlayıcı çeşit (%10-15 oranında) ve çiçeklenmede arı olmadan verim alınamaz. Lapins gibi kendine verimli çeşitlerde bu zorunluluk yoktur.
Bu rehberdeki bilgiler genel Türkiye pratiğidir; bölgeye, çeşide ve yıla göre değişebilir. Kesin kararlar için il/ilçe tarım müdürlüğünüze ve ziraat mühendisine danışın.